Skills boven diploma: de nieuwe norm

Steeds vaker gaat het niet alleen om wat op je diploma staat, maar vooral om wat je kunt. Zo blijkt uit recent onderzoek van marktonderzoeksbureau Markteffect dat 32% van de werkzame Nederlanders denkt dat relevante skills of vaardigheden het zwaarst wegen bij het aannemen van nieuw personeel. Van een relevant diploma daarentegen, denkt slechts 19% dat dit het zwaarst weegt.

Opvallend is dat jongeren hier anders naar kijken dan ouderen. Jongeren denken vaker dat werkgevers nog veel waarde hechten aan diploma’s, terwijl ouderen juist verwachten dat vaardigheden zwaarder wegen.

Verschillende vaardigheden

Uit het onderzoek blijkt dat starters en ervaren medewerkers volgens werkend Nederland op verschillende vaardigheden hoog scoren. Starters worden vaak gezien als sterk in digitale en technische vaardigheden en in het snel oppakken van nieuwe kennis, terwijl ervaren medewerkers juist vertrouwen op vakinhoudelijke expertise, ervaring en leidinggevende of sociale vaardigheden.

Skills die starters vaker hebben:
1. Digitale vaardigheden (47%)
2. AI-vaardigheden (42%)
3. Leervermogen (29%)
4. Aanpassingsvermogen (23%)
5. Programmeervaardigheden (20%)

Skills die ervaren medewerkers vaker hebben:
1. Vakinhoudelijke expertise (50%)
2. Leiderschapsvaardigheden (34%)
3. Probleemoplossend vermogen (33%)
4. Samenwerkingsvermogen (29%)
5. Communicatieve vaardigheden (28%)

Opvallend is dat elke generatie vooral positief is over de eigen generatie. Zowel starters als ervaren medewerkers zijn geneigd te denken dat juist hún groep over de meeste vaardigheden beschikt.

Leren on-the-job

Werkend Nederland vindt leren on-the-job de meest effectieve manier om nieuwe vaardigheden te ontwikkelen (63%). Andere populaire manieren zijn interne trainingen via de werkgever (43%) en externe cursussen of trainingen (34%).

Daarnaast is bijna twee derde van werkend Nederland van plan een training, cursus of opleiding te volgen. Korte trainingen van enkele dagen of weken zijn het populairst (38%). Werkzame Nederlanders zijn het meest geneigd om zijn/haar opleiding/training te volgen via een interne bedrijfsopleiding (21%), commerciële opleider (20%) of een publieke onderwijsinstelling (16%). Het percentage dat een publieke onderwijsinstelling overweegt ligt bij de jongeren hoger (19%).

Deze opleidingsbehoefte blijft groeien. Zo is bijna één op de drie werkende Nederlanders van plan in de komende vijf jaar vaker een training, cursus of opleiding te gaan volgen dan zij momenteel doen.

Mindset en leeftijd

Het merendeel van de werkende Nederlanders geeft aan te willen investeren in hun ontwikkeling. Maar krijgt iedereen deze kans ook? Uit ons onderzoek blijkt dat mindset hierin een belangrijkere rol speelt dan leeftijd. Zo vindt 61% van de werkzame Nederlanders dat leervermogen meer afhangt van mindset dan van leeftijd. Daarnaast denkt 55% van werkend Nederland dat werkgevers het aanpassingsvermogen van oudere medewerkers onderschatten.

Verder wordt Leven Lang Ontwikkelen ook steeds belangrijker. Zo blijkt dat bijna de helft van de werkzame Nederlanders (45%) verwacht dat hij/zij tot zijn/haar pensioen zich actief moet blijven omscholen.

Switchen van baan

Meer dan een kwart van de werkende Nederlanders (27%) geeft aan bereid te zijn van baan te wisselen als een andere werkgever meer ontwikkelmogelijkheden biedt. Dit onderstreept het belang van investeren in vaardigheden, niet alleen voor jongeren, maar voor alle generaties op de werkvloer.

Onderzoeksverantwoording

Dit onderzoek is uitgevoerd door onafhankelijk onderzoeksbureau Markteffect in februari 2026 onder een representatieve steekproef van 1.036 werkende Nederlanders van 18 jaar en ouder.

Naar het overzicht

Bekijk ook

Wilt u meer weten? Hier vindt u nog enkele relevante nieuwsartikelen. Zo mist u niks meer van wat speelt in uw branche.

Terug naar het overzicht

Recap van het kennis- en netwerkevent van het Markteffect Nationaal Studiekeuze Onderzoek

Vervolgopleidingen in beeld: dit kiezen jongeren in mbo, hbo en wo

Ontdek de Lang Leven Ontwikkelen (LLO) Monitor 2026

Het Nationaal Studiekeuze Onderzoek 2025-2026

Leon <span>Geboers</span>

Leon Geboers

Client Consultant

Benieuwd wat we voor je kunnen betekenen?